Gepubliceerd op: 4 april 2012

Staat aansprakelijk voor misgelopen vakantiedagen

Vakantieregeling in strijd met Arbeidstijdenrichtlijn
Het Hof van Justitie voor de Europese Gemeenschap (hierna: Hof) heeft op 20 januari 2009 een belangrijke uitspraak gedaan over de opbouw van vakantierechten. Deze uitspraak is ook relevant voor Nederland. Volgens de Arbeidstijdenrichtlijn (hierna: Richtlijn) heeft elke werknemer bij een voltijd dienstverband minimaal recht op vier weken vakantie per jaar met behoud van loon. De Nederlandse vakantiewetgeving maakte echter tot voor kort een belangrijke uitzondering op deze regel. Een zieke werknemer bouwde namelijk alleen vakantiedagen op over de laatste zes maanden van zijn of haar ziekteperiode.

Geen voorwaarden stellen voor recht op vakantie
Het Hof maakt korte metten met deze beperking van de opbouw van vakantiedagen. De lidstaten kunnen het ontstaan van het recht op jaarlijkse vakantie niet van enige voorwaarde afhankelijk stellen, zo oordeelde het Hof. Elke werknemer, ongeacht zijn gezondheidstoestand, heeft recht op minimaal twintig vakantiedagen. Verval van vakantiedagen vanwege een voortdurend ziekteverlof, acht het Hof dan ook onaanvaardbaar.

De Nederlandse wetgever moest onderkennen dat de wetgeving op dit punt strijdig was met de Richtlijn. Per 1 januari 2012 is de Nederlandse wetgeving rond de opbouw van vakantiedagen daarom aangepast.

Wetgeving te laat aangepast
Deze aanpassing van de regelgeving komt echter te laat voor werknemers die bijvoorbeeld na twee jaar arbeidsongeschiktheid door hun werkgever zijn ontslagen, en bij hun ontslag alleen een vergoeding van de vakantiedagen van de laatste zes maanden van hun dienstverband hebben ontvangen. Op grond van de uitspraak van het Hof hadden deze werknemers al hun opgebouwde vakantiedagen vergoed moeten krijgen. Zonder voorbehoud of beperking.

Nederlandse Staat aansprakelijk gesteld
Werknemers die hierdoor benadeeld zijn, hebben de Nederlandse Staat aansprakelijk gesteld voor deze misgelopen vakantiedagen. Er zijn de laatste maanden verschillende van deze schadeprocedures gestart die in het voordeel van de werknemer uitpakten.

Zo ook in een procedure die een ex-werknemer van een Haags transportbedrijf aanspande. De werknemer werd na twee jaar ziekte ontslagen door zijn werkgever. Volgens de Europese regels had hij recht op uitbetaling van veertig vakantiedagen. Hij kreeg van zijn werkgever echter twaalf en een halve dag uitbetaald. De werknemer daagde de Staat om alsnog zijn misgelopen vakantiedagen uitbetaald te krijgen. Hij stelde dat hij schade had geleden doordat de Nederlandse overheid de Richtlijn onjuist en te laat heeft geïmplementeerd.

Werknemer in het nadeel door de Staat
Op 6 februari 2012 heeft de kantonrechter in Den Haag uitspraak gedaan. Volgens de kantonrechter was er al vanaf een uitspraak van het Hof uit 2001 duidelijk geworden dat de beperkte opbouw van vakantiedagen tijdens ziekte in Nederland in strijd was met de Europese regelgeving. Dat de Staat de nationale vakantieregeling na 2001 niet aanpaste, is volgens de kantonrechter onrechtmatig richting de werknemer. Volgens de kantonrechter is de Staat daarom aansprakelijk voor de gemiste vakantiedagen van deze werknemer.

Sneeuwbaleffect?
De uitspraak van het Hof en de daarop volgende uitspraak van de kantonrechter, zou verstrekkende gevolgen kunnen hebben voor de Nederlands staatskas. Met deze uitspraak is de deur opengezet voor een stortvloed aan schadeclaims. Met terugwerkende kracht heeft de uitspraak immers gevolgen voor werknemers die tussen 2006 en 2012 zijn ontslagen: Vanaf 2006 had de Richtlijn namelijk op juiste wijze doorgevoerd moeten zijn. Zieke werknemers die sinds 2006 zijn ontslagen, kunnen nu een beroep doen op deze uitspraak en uitbetaling van misgelopen vakantiedagen bij de Staat claimen. Minister Kamp van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft overigens al laten weten dat de Staat – tegen beter weten in? – in hoger beroep gaat.

Wordt vervolgd…

Myrddin van Westendorp
Myrddin van Westendorp

Artikelen door Myrddin van Westendorp

Stuur ons een bericht

Voor verdere vragen kunt u het formulier hieronder gebruiken. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met u op.